أَفَمَن كَانَ مُؤۡمِنٗا كَمَن كَانَ فَاسِقٗاۚ لَّا يَسۡتَوُۥنَ

آيا كسي كه مؤمن است، همانند كسي است كه فاسق است، [كه هرگز] برابر نيستند

أَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ فَلَهُمۡ جَنَّـٰتُ ٱلۡمَأۡوَىٰ نُزُلَۢا بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

اما كساني كه ايمان آورده اند، و اعمال نيكي انجام داده اند، براي آنان مسكنى در باغهاى بهشت است، اين جاي مهماني است [يراي آنها] در برابر اعمالي كه انجام مي‌دادند

وَأَمَّا ٱلَّذِينَ فَسَقُواْ فَمَأۡوَىٰهُمُ ٱلنَّارُۖ كُلَّمَآ أَرَادُوٓاْ أَن يَخۡرُجُواْ مِنۡهَآ أُعِيدُواْ فِيهَا وَقِيلَ لَهُمۡ ذُوقُواْ عَذَابَ ٱلنَّارِ ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تُكَذِّبُونَ

و اما كساني كه فاسق شدند، جايگاه شان آتش دوزخ است، هرگاه بخواهند از آن خارج شوند، به آنجا بازگردانده مي‌شوند، و به آنان گفته مي‌شود: [عذاب] آتش [دوزخي] را كه دروغ مي‌پنداشتيد، [اكنون] بچشيد

وَلَنُذِيقَنَّهُم مِّنَ ٱلۡعَذَابِ ٱلۡأَدۡنَىٰ دُونَ ٱلۡعَذَابِ ٱلۡأَكۡبَرِ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ

و هرآينه از عذاب نزديكتر [كه عذاب دنيا باشد] پيش از عذاب بزرگتر به ايشان مي‌چشانيم، تا باشد كه [از اعمال بد خود] باز گردند

وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن ذُكِّرَ بِـَٔايَٰتِ رَبِّهِۦ ثُمَّ أَعۡرَضَ عَنۡهَآۚ إِنَّا مِنَ ٱلۡمُجۡرِمِينَ مُنتَقِمُونَ

و كيست ستمگرتر از آن كسي كه به آيات پروردگارش پند داده شود، و او از آن [آيات] روي بگرداند؟ به يقين ما از مجرمان انتقام گير مي‌باشيم

وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ فَلَا تَكُن فِي مِرۡيَةٖ مِّن لِّقَآئِهِۦۖ وَجَعَلۡنَٰهُ هُدٗى لِّبَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ

و به تحقيق به موسي كتاب داديم، پس [اي پيامبر!] از لقاي او در شك مباش، و [آن كتاب] را [وسيلة] هدايت براي بني اسرائيل قرار داديم

وَجَعَلۡنَا مِنۡهُمۡ أَئِمَّةٗ يَهۡدُونَ بِأَمۡرِنَا لَمَّا صَبَرُواْۖ وَكَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يُوقِنُونَ

و چون صبر كردند، و به آيات ما يقين داشتند، از آنان پيشواياني گردانيديم كه به فرمان ما [مردم را] هدايت مي‌كردند

إِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَفۡصِلُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ

به يقين پروردگار تو در روز قيامت ميان آنان در آنچه كه [در بارة آن] اختلاف مي‌كردند، داوري مي‌كند

أَوَلَمۡ يَهۡدِ لَهُمۡ كَمۡ أَهۡلَكۡنَا مِن قَبۡلِهِم مِّنَ ٱلۡقُرُونِ يَمۡشُونَ فِي مَسَٰكِنِهِمۡۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٍۚ أَفَلَا يَسۡمَعُونَ

آيا براي آنها روشن نشده است كه پيش از آنان چه نسلهاي بسياري را به هلاكت رسانديم، كه اينها در منازل [ويران شدة] آنان مي‌گذرند، به يقين در اين چيز دلائلي [بر قدرت الله متعال] است، آيا نمي‌شنوند

أَوَلَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّا نَسُوقُ ٱلۡمَآءَ إِلَى ٱلۡأَرۡضِ ٱلۡجُرُزِ فَنُخۡرِجُ بِهِۦ زَرۡعٗا تَأۡكُلُ مِنۡهُ أَنۡعَٰمُهُمۡ وَأَنفُسُهُمۡۚ أَفَلَا يُبۡصِرُونَ

آيا نديده اند كه ما آب را به سوي زمين خشك و بي گياهي، گسيل مي‌داريم، و به وسيلة اين آب، كشتزارهايي را مي‌رويانيم كه هم چهار پايان شان، و هم خود شان از آن مي‌خورند، آيا نمي‌بينند

وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا ٱلۡفَتۡحُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

و [مشركان] مي‌گويند: [اى مؤمنان!] اگر راست مي‌گوييد اين فتح و پيروزي كَي خواهد بود

قُلۡ يَوۡمَ ٱلۡفَتۡحِ لَا يَنفَعُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ إِيمَٰنُهُمۡ وَلَا هُمۡ يُنظَرُونَ

بگو: در روز فتح [كه روز قيامت باشد]، نه ايمان كافران براي شان فائدة دارد، و نه هم براي آنان مهلت داده مي‌شود

فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمۡ وَٱنتَظِرۡ إِنَّهُم مُّنتَظِرُونَ

پس [اي پيامبر!] از آنان روي بگردان، و منتظر باش، كه آنان نيز منتظر مي‌باشند

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ ٱتَّقِ ٱللَّهَ وَلَا تُطِعِ ٱلۡكَٰفِرِينَ وَٱلۡمُنَٰفِقِينَۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمٗا

اي پيامبر! به ترسيدن از الله ادامه بده، و از كافران و منافقان اطاعت مكن، به درستى الله داناي با حكمت است

وَٱتَّبِعۡ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٗا

و از آنچه از سوي پروردگارت به تو وحي مي‌شود، پيروي كن، به يقين خدا به كار هايي كه انجام مي‌دهيد، آگاه است

وَتَوَكَّلۡ عَلَى ٱللَّهِۚ وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَكِيلٗا

و بر الله توكل كن، و الله به كارسازي كافي است

مَّا جَعَلَ ٱللَّهُ لِرَجُلٖ مِّن قَلۡبَيۡنِ فِي جَوۡفِهِۦۚ وَمَا جَعَلَ أَزۡوَٰجَكُمُ ٱلَّـٰٓـِٔي تُظَٰهِرُونَ مِنۡهُنَّ أُمَّهَٰتِكُمۡۚ وَمَا جَعَلَ أَدۡعِيَآءَكُمۡ أَبۡنَآءَكُمۡۚ ذَٰلِكُمۡ قَوۡلُكُم بِأَفۡوَٰهِكُمۡۖ وَٱللَّهُ يَقُولُ ٱلۡحَقَّ وَهُوَ يَهۡدِي ٱلسَّبِيلَ

الله براي هيچ كس، دو قلب در خاليگاه [سينة] او قرار نداده است، و همسران شما را كه از آنان ظهار مي‌كنيد، مادران تان نگردانيده است، و فرزند خواندگان تان را پسران تان قرار نداده است، اين گفتار خود شما است كه به دهان خود مي‌گوييد، و الله حق را مي‌گويد، و به راه راست هدايت مي‌كند

ٱدۡعُوهُمۡ لِأٓبَآئِهِمۡ هُوَ أَقۡسَطُ عِندَ ٱللَّهِۚ فَإِن لَّمۡ تَعۡلَمُوٓاْ ءَابَآءَهُمۡ فَإِخۡوَٰنُكُمۡ فِي ٱلدِّينِ وَمَوَٰلِيكُمۡۚ وَلَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٞ فِيمَآ أَخۡطَأۡتُم بِهِۦ وَلَٰكِن مَّا تَعَمَّدَتۡ قُلُوبُكُمۡۚ وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورٗا رَّحِيمًا

آنان را [فرزند خواندگان] را به پدران شان نسبت بدهيد، اين در نزد الله عادلانه تر است، و اگر پدران شان را نمي‌شناسيد، پس برادران ديني، و آزاد شدگان شما هستند، و بر شما در آنچه از روي خطا گفتيد، گناهي نيست، ولي [گناه در چيزي است] كه دلهاي تان به آن قصد كرده است، و الله آمرزندة مهربان است

ٱلنَّبِيُّ أَوۡلَىٰ بِٱلۡمُؤۡمِنِينَ مِنۡ أَنفُسِهِمۡۖ وَأَزۡوَٰجُهُۥٓ أُمَّهَٰتُهُمۡۗ وَأُوْلُواْ ٱلۡأَرۡحَامِ بَعۡضُهُمۡ أَوۡلَىٰ بِبَعۡضٖ فِي كِتَٰبِ ٱللَّهِ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ وَٱلۡمُهَٰجِرِينَ إِلَّآ أَن تَفۡعَلُوٓاْ إِلَىٰٓ أَوۡلِيَآئِكُم مَّعۡرُوفٗاۚ كَانَ ذَٰلِكَ فِي ٱلۡكِتَٰبِ مَسۡطُورٗا

پيامبر به مؤمنان از خود آنها اولي‌تر است، و همسرانش مادران شان [مؤمنان] مي‌باشند، و در كتاب الله، خويشاوندان، بعضي به بعضي ديگر از مؤمنان و مهاجران سزاوارتر اند، مگر آنكه به دوستان تان نيكي كنيد، اين [حكم] در كتاب نوشته شده است

وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِنَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ مِيثَٰقَهُمۡ وَمِنكَ وَمِن نُّوحٖ وَإِبۡرَٰهِيمَ وَمُوسَىٰ وَعِيسَى ٱبۡنِ مَرۡيَمَۖ وَأَخَذۡنَا مِنۡهُم مِّيثَٰقًا غَلِيظٗا

و [اي پيامبر!] زماني را به ياد آور كه از پيامبران، و از تو، و از نوح، و ابراهيم، و موسي، و عيسي بن مريم پيمان گرفتيم، و از آنان پيمان محكمي گرفتيم

لِّيَسۡـَٔلَ ٱلصَّـٰدِقِينَ عَن صِدۡقِهِمۡۚ وَأَعَدَّ لِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابًا أَلِيمٗا

تا [الله] راستگويان را از راستي شان بپرسد، و براي كافران عذاب دردناكي آماده كرده است

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَةَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ إِذۡ جَآءَتۡكُمۡ جُنُودٞ فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمۡ رِيحٗا وَجُنُودٗا لَّمۡ تَرَوۡهَاۚ وَكَانَ ٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرًا

اي كساني كه ايمان آورده ايد، نعمت الله را بر خود بياد آوريد، آنگاه كه لشكرياني [به جنگ] شما آمدند، و ما تند باد شديدي، و لشكرهايي را [از فرشتگان] كه شما نديديد، [جهت هزيمت آنها] فرستاديم، و الله بر آنچه مي‌كنيد، بينا است

إِذۡ جَآءُوكُم مِّن فَوۡقِكُمۡ وَمِنۡ أَسۡفَلَ مِنكُمۡ وَإِذۡ زَاغَتِ ٱلۡأَبۡصَٰرُ وَبَلَغَتِ ٱلۡقُلُوبُ ٱلۡحَنَاجِرَ وَتَظُنُّونَ بِٱللَّهِ ٱلظُّنُونَا۠

آنگاه كه آنها از طرف بالا و پايين [منطقه] بر شما حمله كردند، و در اين وقت بود كه چشم‌ها [از وحشت بسيار] خيره شد، و دلها به حنجره ها رسيد، و گمانهاي گوناگوني به الله مي‌برديد

هُنَالِكَ ٱبۡتُلِيَ ٱلۡمُؤۡمِنُونَ وَزُلۡزِلُواْ زِلۡزَالٗا شَدِيدٗا

در اينجا بود كه مؤمنان مورد ابتلاء قرار گرفتند، و به سختي متزلزل شدند

وَإِذۡ يَقُولُ ٱلۡمُنَٰفِقُونَ وَٱلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ مَّا وَعَدَنَا ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥٓ إِلَّا غُرُورٗا

و هنگامي كه منافقان و بيمار دلان مي‌گفتند: الله و پيامبرش جز فريب، [وعدة ديگري] به ما نداده است

وَإِذۡ قَالَت طَّآئِفَةٞ مِّنۡهُمۡ يَـٰٓأَهۡلَ يَثۡرِبَ لَا مُقَامَ لَكُمۡ فَٱرۡجِعُواْۚ وَيَسۡتَـٔۡذِنُ فَرِيقٞ مِّنۡهُمُ ٱلنَّبِيَّ يَقُولُونَ إِنَّ بُيُوتَنَا عَوۡرَةٞ وَمَا هِيَ بِعَوۡرَةٍۖ إِن يُرِيدُونَ إِلَّا فِرَارٗا

و آن زماني را به ياد آوريد كه گروهي از آنان گفتند: اي اهل يثرب! اينجا جاي ماندن شما نيست، [به خانه هاي خود] برگرديد، و گروه [ديگري] از آنان، از پيامبر اجازه [برگشتن] مي‌خواستند، و مي‌گفتند: به يقين خانه هاي ما بي محافظ است، در حالي كه بي محافظ نيست، و جز گريختن قصد ديگري نداشتند

وَلَوۡ دُخِلَتۡ عَلَيۡهِم مِّنۡ أَقۡطَارِهَا ثُمَّ سُئِلُواْ ٱلۡفِتۡنَةَ لَأٓتَوۡهَا وَمَا تَلَبَّثُواْ بِهَآ إِلَّا يَسِيرٗا

و اگر [لشكريان دشمن] از اطراف مدينه بر آنان وارد مي‌شدند، و از آنان مي‌خواستند كه از دين [خود] بر گردند، به يقين اين كار را مي‌كردند، و به جز [عدة] اندكي در برابر اين طلب، درنگ نمي‌كردند

وَلَقَدۡ كَانُواْ عَٰهَدُواْ ٱللَّهَ مِن قَبۡلُ لَا يُوَلُّونَ ٱلۡأَدۡبَٰرَۚ وَكَانَ عَهۡدُ ٱللَّهِ مَسۡـُٔولٗا

و به تحقيق كه آنان پيش از اين با الله پيمان بسته بودند كه پشت به دشمن نكنند، و پيمان الله، بازخواست شدني است

قُل لَّن يَنفَعَكُمُ ٱلۡفِرَارُ إِن فَرَرۡتُم مِّنَ ٱلۡمَوۡتِ أَوِ ٱلۡقَتۡلِ وَإِذٗا لَّا تُمَتَّعُونَ إِلَّا قَلِيلٗا

[اي پيامبر!] بگو: اگر از مرگ و يا كشته شدن فرار كنيد، اين فرار كردن براي شما فائدة ندارد، و در اين صورت جز مدت [اندكي] بهره مند نخواهيد شد

قُلۡ مَن ذَا ٱلَّذِي يَعۡصِمُكُم مِّنَ ٱللَّهِ إِنۡ أَرَادَ بِكُمۡ سُوٓءًا أَوۡ أَرَادَ بِكُمۡ رَحۡمَةٗۚ وَلَا يَجِدُونَ لَهُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٗا وَلَا نَصِيرٗا

[اي پيامبر!] بگو: اگر الله به شما ارادة مصيبتي، و يا رحمتي داشته باشد، چه كسي شما را در برابر ارادة الله حفظ مي‌كند، در حالي كه آنان به جز از الله، هيچ يار و ياوري نمي‌يابند